Thời gian đổ bê tông tươi chuẩn là bao lâu? Tìm hiểu chi tiết

Thời gian đổ bê tông tươi là yếu tố then chốt quyết định chất lượng và độ bền của mọi công trình. Nếu được kiểm soát đúng kỹ thuật, bê tông đạt cường độ thiết kế, hạn chế nứt, rỗ tổ ong và đảm bảo khả năng chịu lực ổn định lâu dài. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn nắm rõ toàn bộ mốc thời gian quan trọng trong quá trình trộn, vận chuyển, đổ, dưỡng hộ bê tông.

Bê tông tươi là gì? Vì sao cần kiểm soát thời gian đổ chặt chẽ

Bê tông tươi (bê tông thương phẩm) là hỗn hợp gồm xi măng, cát, đá, nước và phụ gia được trộn bằng trạm trộn công nghiệp, sau đó vận chuyển đến công trình bằng xe bồn. Khác với trộn thủ công, bê tông tươi có chất lượng đồng đều, cường độ ổn định và thời gian thi công nhanh hơn.

Tuy nhiên, hỗn hợp này chỉ giữ được tính linh động trong một khoảng thời gian nhất định. Nếu vượt quá thời gian cho phép:

• Bê tông mất độ sụt
• Khó đổ, khó bơm
• Giảm cường độ nén
• Xuất hiện mạch ngừng lạnh
• Công trình dễ bị nứt hoặc rỗ mặt

Do đó, thời gian đổ bê tông tươi cần được giám sát nghiêm ngặt từ khâu trộn đến khi thi công xong.

Những mốc thời gian đổ bê tông tươi quan trọng

Thời gian trộn và vận chuyển bê tông thương phẩm đến công trình

Đây là mốc đầu tiên cần kiểm soát.

• Thời gian vận chuyển lý tưởng: 30 – 60 phút
• Tối đa không vượt quá 90 phút kể từ khi trộn xong
• Xe bồn phải quay liên tục để tránh tách nước, tách cốt liệu
• Trong điều kiện nắng nóng > 35°C: cần rút ngắn thời gian hoặc bổ sung phụ gia kéo dài thời gian ninh kết

Nếu vượt ngưỡng này, hỗn hợp sẽ bắt đầu thủy hóa, giảm độ linh động, làm ảnh hưởng tới chất lượng thi công.

>>> Có thể bạn sẽ quan tâm: Cách bảo dưỡng bê tông tươi sau khi đổ giúp tăng cường độ

Thời gian ninh kết và đông kết của bê tông sau khi đổ

Sau khi hoàn tất việc đổ và đầm dùi, bê tông sẽ bước vào giai đoạn ninh kết và đông kết.

Thời gian ninh kết (Initial set): 1 – 3 giờ

• Bê tông bắt đầu đông nhẹ
• Không được tác động, rung lắc hoặc đổ thêm lớp mới

Thời gian đông kết hoàn toàn (Final set): 3 – 6 giờ

• Bề mặt bê tông đủ cứng để chống đỡ tác động nhẹ
• Có thể bắt đầu che phủ hoặc dưỡng hộ sớm
• Giai đoạn này quyết định mức độ liên kết giữa các hạt xi măng, cát, đá, ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng chịu lực về sau.

Thời gian tháo cốp pha và dưỡng hộ bê tông đúng kỹ thuật

Mốc thời gian tháo cốp pha thường dựa trên cường độ đạt được:

• 24 – 48 giờ: Tháo cốp pha thành, vách
• 3 – 5 ngày: Tháo cốp pha dầm, sàn (không tháo đà chống)
• 7 ngày (R7): Bê tông đạt khoảng 65 – 75% cường độ thiết kế
• 28 ngày (R28): Bê tông đạt 100% cường độ tiêu chuẩn

Song song đó, dưỡng hộ cũng rất quan trọng. Bê tông phải được giữ ẩm liên tục 7 ngày đầu để tránh nứt mặt và phát triển cường độ tối ưu.

Các yếu tố ảnh hưởng đến thời gian đổ bê tông tươi

Thời gian đổ bê tông tươi không phải một con số cố định, mà thay đổi tùy theo điều kiện thi công, vật liệu và tổ chức công trường. Hiểu rõ các yếu tố này giúp chủ đầu tư chủ động kế hoạch và đảm bảo bê tông đạt chất lượng tốt nhất.

1. Thời tiết và nhiệt độ môi trường

Thời tiết là yếu tố tác động mạnh nhất đến tốc độ ninh kết của bê tông:

Nhiệt độ cao (trên 32°C)

Nước trong bê tông bay hơi nhanh hơn, phản ứng thủy hóa diễn ra mạnh. Bê tông ninh kết sớm, buộc đội thi công phải đổ liên tục để tránh mạch ngừng.
Trong một số trường hợp, thời gian cho phép từ lúc bơm đến lúc hoàn thiện có thể rút xuống chỉ 45 – 60 phút.

Nhiệt độ thấp (dưới 20°C)

Dưới 20°C thì sẽ làm tốc độ thủy hóa chậm lại, thời gian đông kết kéo dài, cần tăng thời gian bảo dưỡng để bê tông đạt cường độ. Nhiệt độ lý tưởng để bê tông đạt độ ninh kết ổn định là 25 – 30°C. Đây cũng là khoảng nhiệt độ giúp thời gian đổ bê tông thương phẩm ổn định và dễ kiểm soát nhất.

2. Khoảng cách giữa trạm trộn và công trình

Khoảng cách ảnh hưởng trực tiếp đến thời gian vận chuyển, từ đó tác động đến độ sụt và khả năng thi công của bê tông:

Khoảng cách càng xa → nước trong hỗn hợp bị tiêu hao bởi quá trình thủy hóa → độ sụt giảm → khó bơm, khó đổ.

Nếu thời gian vận chuyển kéo dài quá 90 phút, bê tông có nguy cơ bắt đầu ninh kết ngay trên xe.

Giải pháp khuyến nghị: Lựa chọn trạm trộn trong bán kính 10 – 15 km từ công trình để đảm bảo độ sụt ổn định và giữ chất lượng bê tông tươi.

>>> Xem thêm: Cách đổ tấm đan bê tông hiệu quả cho người mới thi công

3. Mác bê tông và tỷ lệ phụ gia

Cấp độ bền của bê tông và công thức phối trộn là một trong những yếu tố quyết định thời gian thi công:

• Phụ gia siêu dẻo: Giúp duy trì độ sụt, ổn định tính linh động khi vận chuyển xa hoặc thi công lâu.
• Bê tông mác cao (M300 trở lên)
  Hàm lượng xi măng lớn → phản ứng thủy hóa mạnh → bê tông ninh kết nhanh hơn → yêu cầu thi công liên tục, tránh gián đoạn.
• Phụ gia chậm ninh kết (Retarder)

Thích hợp trong ngày nắng nóng hoặc công trình đổ khối lớn. Giúp kéo dài thời gian thi công thêm 1 – 2 giờ, hạn chế rủi ro mạch ngừng.

4. Quy mô và độ phức tạp của công trình

Cấu trúc công trình quyết định số lượng xe bồn, máy bơm và nhân lực cần huy động:

• Khối lượng lớn trong thời gian ngắn: Phải lên phương án cấp bê tông theo từng đợt để đảm bảo mạch thi công liền mạch.
• Công trình nhiều góc cạnh, vách dày, đổ phân đoạn phức tạp: Thời gian thao tác lâu hơn, yêu cầu đội thi công có kinh nghiệm để duy trì tốc độ đổ ổn định.
• Công trình diện tích lớn (sàn nhà xưởng, bãi đỗ xe, móng bè): Cần bố trí 2 – 4 bơm cần + nhiều xe bồn chạy liên tục Nếu tổ chức không tốt, dễ xảy ra mạch ngừng hoặc chênh cao độ giữa các khu vực.

Hướng dẫn thi công và bảo dưỡng bê tông thương phẩm đúng chuẩn

Để đảm bảo chất lượng bê tông đạt cường độ thiết kế và tuân thủ thời gian đổ bê tông tươi theo tiêu chuẩn, quy trình thi công cần được kiểm soát chặt chẽ ngay từ khâu chuẩn bị đến bảo dưỡng sau khi đổ. Dưới đây là hướng dẫn chi tiết:

1. Kiểm tra thiết bị, nhân lực, đường đổ trước khi xe đến

Việc chuẩn bị kỹ lưỡng giúp rút ngắn thời gian đổ bê tông tươi, tránh gián đoạn khi thi công:

• Máy bơm cần được kiểm tra áp lực, ống bơm, khớp nối để đảm bảo vận hành liên tục.
• Máy đầm dùi, đầm bàn phải đầy đủ và được bố trí tạig nhiều vị trí để xử lý ngay khi đổ.
• Lối vào công trình thông thoáng để xe bồn di chuyển nhanh, hạn chế chờ đợi làm tăng thời gian ninh kết.

2. Đổ bê tông theo lớp và thực hiện liên tục, không gián đoạn

Tuân thủ quy tắc đổ liên tục là điều kiện bắt buộc:

• Bắt đầu đổ từ điểm xa nhất hoặc vị trí khó thi công nhất, sau đó tiến dần về gần.
• Không để mạch ngừng kéo dài quá 30 phút vì sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến độ liền khối và chất lượng bề mặt.
• Khi đổ từng lớp, cần đầm kỹ bằng đầm dùi để loại bỏ bọt khí, hạn chế rỗ tổ ong và phân tầng bê tông.

Giữ nhịp thi công liên tục giúp kiểm soát thời gian đổ bê tông thương phẩm theo đúng quy trình.

3. Kiểm soát độ sụt ngay khi xe đến công trình

Độ sụt ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng thi công và thời gian ninh kết:

• Độ sụt tối ưu thường nằm trong khoảng 12 – 18 cm tùy loại kết cấu.
• Tuyệt đối không được tự ý thêm nước vào bê tông vì sẽ làm thay đổi cấp phối, giảm cường độ và phá vỡ thời gian thủy hóa.
• Nếu cần điều chỉnh độ sụt, chỉ được bổ sung phụ gia đúng theo khuyến cáo của nhà cung cấp.

Việc kiểm soát chặt độ sụt giúp đảm bảo thời gian đổ bê tông tươi không bị kéo dài hoặc rút ngắn bất thường.

4. Bảo dưỡng bê tông ngay sau khi kết thúc công tác đổ

Bảo dưỡng đúng cách giúp bê tông phát triển cường độ tối ưu:

• Che phủ bề mặt bằng bạt hoặc nilon để hạn chế bốc hơi nhanh, đặc biệt trong điều kiện nắng gắt hoặc gió lớn.
• Tưới nước định kỳ 3 – 4 lần/ngày trong 7 ngày đầu để duy trì độ ẩm, giúp phản ứng thủy hóa diễn ra liên tục.
• Tránh tác động mạnh, rung lắc hoặc đặt tải lên kết cấu khi bê tông chưa đạt cường độ tối thiểu.

Bảo dưỡng tốt không chỉ hỗ trợ kiểm soát thời gian đổ bê tông tươi, mà còn giúp tăng tuổi thọ và khả năng chịu lực của công trình.

Kiểm soát thời gian đổ bê tông tươi là yêu cầu bắt buộc để đảm bảo chất lượng, độ bền và tuổi thọ công trình. Từ khâu trộn, vận chuyển, đổ đầm đến dưỡng hộ, mỗi bước đều có mốc thời gian cụ thể cần tuân thủ. Đặc biệt với các công trình lớn, việc phối hợp giữa trạm trộn và đội thi công là yếu tố quyết định sự thành công của toàn bộ hạng mục.